CW617N messing en drinkwater: wat verandert er aan de eisen voor lood?
CW617N messing fittingen en drinkwater: wat verandert er?
Messing wordt veel gebruikt voor knelfittingen, schroeffittingen, koppelingen, kranen en andere onderdelen van drinkwaterinstallaties. Een bekende messinglegering die je daarbij tegenkomt is CW617N.
CW617N bevat lood. Dat lood heeft een technische functie: het maakt messing gemakkelijker te bewerken. De Europese eisen voor materialen die met drinkwater in contact komen worden echter aangescherpt. Daardoor verandert ook de positie van traditionele loodhoudende messinglegeringen.
Belangrijk: CW617N wordt niet simpelweg op 1 januari 2027 in heel Europa verboden. Vanaf 31 december 2026 wordt het nieuwe Europese systeem voor materialen en producten die met drinkwater in contact komen van toepassing. Daarbij gelden ook overgangsbepalingen.
Wat is CW617N messing?
CW617N is een veelgebruikte messinglegering die hoofdzakelijk bestaat uit koper en zink, met daarnaast een hoeveelheid lood. De legering wordt onder andere gebruikt voor onderdelen die nauwkeurig moeten worden bewerkt.
Dat maakt het materiaal geschikt voor bijvoorbeeld fittingen met schroefdraad, wartels, koppelingen, kranen en andere messing installatieonderdelen.
Waarom zit er lood in messing fittingen?
Lood wordt aan bepaalde messinglegeringen toegevoegd om het materiaal beter verspaanbaar te maken. Dat is belangrijk bij de productie van fittingen waarbij bijvoorbeeld schroefdraad, boringen en afdichtingsvlakken nauwkeurig moeten worden gemaakt.
Bij CW617N-DW (CuZn40Pb2) ligt het loodgehalte binnen de betreffende 4MS-specificatie rond 1,6 tot 2,2 massaprocent.
Waarom is lood bij drinkwater een aandachtspunt?
Wanneer een messing fitting onderdeel is van een drinkwaterinstallatie, staat het materiaal rechtstreeks in contact met het drinkwater.
Daarbij kunnen zeer kleine hoeveelheden metalen uit het materiaal in het water terechtkomen. Dit wordt ook wel migratie of uitloging genoemd.
De herziene Europese Drinkwaterrichtlijn stelt strengere eisen aan lood in drinkwater. Daardoor worden ook de materialen waaruit fittingen, kranen en andere drinkwatercomponenten worden vervaardigd opnieuw beoordeeld.
CW617N en CW617N-DW zijn niet helemaal hetzelfde
Hier zit een belangrijk verschil. De aanduiding CW617N beschrijft een messinglegering. Voor toepassing in contact met drinkwater kunnen aanvullende eisen gelden aan de exacte samenstelling van het materiaal.
Daarom kom je ook de aanduiding CW617N-DW tegen. De toevoeging DW wordt gebruikt voor een samenstelling die specifiek is begrensd voor toepassing in contact met drinkwater.
Alleen de vermelding van een messinglegering zegt daarom niet automatisch alles over de geschiktheid van een complete fitting voor drinkwater. Ook de uitvoering van het product en de toepasselijke toelating of conformiteit spelen een rol.
Wat verandert er vanaf 31 december 2026?
Europa werkt toe naar één geharmoniseerd systeem voor materialen en producten die in contact komen met drinkwater. Vanaf 31 december 2026 wordt dit nieuwe Europese stelsel van toepassing.
Is CW617N vanaf 2027 verboden voor drinkwater?
Nee, die conclusie is te kort door de bocht.
31 december 2026 is een belangrijke datum voor de invoering van het nieuwe Europese systeem. Dat betekent echter niet dat iedere bestaande CW617N-fitting vanaf 1 januari 2027 automatisch verboden is of uit een bestaande installatie verwijderd moet worden.
Er gelden Europese overgangsbepalingen voor materialen en producten die onder bestaande nationale systemen zijn beoordeeld. Welke overgang van toepassing is, hangt af van het materiaal, het product en de bestaande toelating.
Moeten bestaande messing fittingen worden vervangen?
De invoering van nieuwe Europese materiaaleisen betekent niet automatisch dat bestaande messing fittingen uit een drinkwaterinstallatie moeten worden verwijderd. De nieuwe regels zijn vooral belangrijk voor nieuwe materialen en producten die op de markt worden gebracht en voor nieuwe toepassingen. Bij twijfel over een bestaande drinkwaterinstallatie kan de situatie afzonderlijk worden beoordeeld.
Komen er loodvrije messing fittingen?
Fabrikanten ontwikkelen en gebruiken steeds vaker loodarme en loodvrije koperlegeringen voor onderdelen die met drinkwater in contact komen.
Welke legering geschikt is, kan per product en toepassing verschillen. Een materiaalnummer alleen is daarom niet voldoende om te bepalen of een fitting volgens de actuele eisen geschikt is voor drinkwater. Controleer de productspecificatie en de toepasselijke drinkwatergoedkeuring of conformiteit.
Traditioneel CW617N versus nieuwe loodarme en loodvrije legeringen
Door de strengere eisen voor materialen die met drinkwater in contact komen, worden naast traditioneel CW617N steeds vaker loodarme en loodvrije koperlegeringen toegepast. De belangrijkste verschillen zitten in de samenstelling, bewerkbaarheid en beoordeling voor drinkwatertoepassingen.
| Eigenschap | Traditioneel messing CW617N / CW617N-DW |
Nieuwe alternatieven bijvoorbeeld CW724R |
|---|---|---|
| Lood | Bevat bewust toegevoegd lood. Bij CW617N-DW ligt dit binnen de betreffende materiaalspecificatie rond 1,6–2,2%. | Ontwikkeld met een zeer laag loodgehalte of zonder bewust toegevoegd lood, afhankelijk van de gebruikte legering. |
| Bewerkbaarheid | Lood zorgt voor een goede verspaanbaarheid en maakt nauwkeurige productie van fittingen relatief eenvoudig. | Andere legeringssamenstellingen en elementen, zoals silicium, zorgen voor de benodigde materiaaleigenschappen. |
| Drinkwater | Komt onder de aangescherpte Europese materiaaleisen en bijbehorende overgangsregels te vallen. | Nieuwe legeringen worden toegepast om aan de strengere eisen voor materialen in contact met drinkwater te kunnen voldoen. |
| Belangrijk | CW617N als materiaalnummer betekent niet automatisch dat iedere fitting voor iedere drinkwatertoepassing geschikt is. | Ook bij een loodarme of loodvrije legering moet het complete product geschikt zijn voor de betreffende drinkwatertoepassing. |
Let op: de gebruikte messinglegering is slechts één onderdeel van de beoordeling. Voor drinkwater moet ook worden gekeken naar de geschiktheid en conformiteit van de complete fitting.
Waar moet je op letten bij een messing fitting voor drinkwater?
Meer weten over messing fittingen?
Messing fittingen zijn verkrijgbaar als onder andere knelkoppelingen, verloopstukken, T-stukken en koppelingen met binnen- of buitendraad. In onze kennisbank lees je meer over de werking en toepassing van messing knelfittingen.
Kort samengevat
CW617N is een veelgebruikte loodhoudende messinglegering voor fittingen.
Door strengere Europese eisen voor materialen die in contact komen met drinkwater verandert de komende jaren welke legeringen en producten hiervoor worden gebruikt. Vanaf 31 december 2026 wordt het nieuwe geharmoniseerde Europese systeem van toepassing, maar dat betekent niet dat iedere CW617N-fitting vanaf 2027 automatisch verboden is. Voor drinkwatertoepassingen blijft het belangrijk om naar de geschiktheid en conformiteit van het specifieke product te kijken.
