Hoe werkt een knelfitting?

Een messing knelfitting zorgt voor een sterke en waterdichte verbinding tussen een buis en een fitting. Hiervoor zijn geen soldeer-, lijm- of persgereedschappen nodig. De afdichting ontstaat doordat de knelring zich stevig om de buis klemt.

Een knelfitting bestaat uit drie onderdelen:

• Fittinghuis
• Knelring
• Wartelmoer

Tijdens de montage worden eerst de wartelmoer en daarna de knelring over de buis geschoven. Vervolgens wordt de buis volledig in het fittinghuis geplaatst.

Wanneer de wartelmoer wordt aangedraaid, drukt deze de knelring tegen het fittinghuis. De knelring vervormt hierdoor licht en klemt zich stevig rondom de buis. Zo ontstaat een sterke, demontabele en waterdichte verbinding.

Uit welke onderdelen bestaat een knelfitting?

Een messing knelfitting bestaat uit drie belangrijke onderdelen. Elk onderdeel heeft een eigen functie bij het maken van een stevige en waterdichte verbinding.

Waar worden knelfittingen gebruikt?

Messing knelfittingen worden gebruikt om leidingen snel, eenvoudig en betrouwbaar met elkaar te verbinden. Omdat er geen soldeer-, lijm- of persgereedschap nodig is, zijn knelfittingen populair bij zowel installateurs als doe-het-zelvers.

Je komt messing knelfittingen onder andere tegen in de volgende installaties:

Controleer altijd of de gekozen knelfitting geschikt is voor de toepassing, de leidingdiameter en het materiaal van de buis. Niet iedere knelfitting is geschikt voor iedere installatie.

Welke maat knelfitting heb je nodig?

De juiste maat van een messing knelfitting wordt bepaald door de buitendiameter van de buis. Gebruik daarom altijd een knelfitting die dezelfde maat heeft als de leiding waarop je deze wilt monteren. Een te kleine of te grote fitting zal niet goed afdichten en kan lekkage veroorzaken.

Voor koperen leidingen worden meestal de volgende maten gebruikt:

Twijfel je over de maat? Meet dan de buitendiameter van de buis met een schuifmaat. De gemeten diameter komt overeen met de maat van de knelfitting. Een koperen buis met een buitendiameter van 15 mm gebruik je bijvoorbeeld met een 15 mm knelfitting.

Controleer daarnaast altijd of de fitting geschikt is voor het materiaal van de buis en de toepassing waarvoor deze wordt gebruikt. Niet iedere knelfitting is geschikt voor iedere installatie.

Welk gereedschap heb je nodig?

Voor het monteren van een messing knelfitting heb je geen uitgebreid gereedschap nodig. Het is vooral belangrijk dat de buis recht wordt afgesneden, netjes wordt ontbraamd en dat de fitting gecontroleerd wordt aangedraaid.

Schuifmaat

Met een schuifmaat meet je de buitendiameter van de buis. De gemeten diameter bepaalt welke maat knelfitting je nodig hebt. Meet bij voorkeur op een recht en onbeschadigd deel van de leiding.

Twee passende steeksleutels

Voor het aandraaien gebruik je bij voorkeur twee passende steeksleutels. Met één sleutel houd je het huis van de knelfitting tegen. Met de andere sleutel draai je de wartelmoer vast.

Door de fitting tegen te houden voorkom je dat de leiding of een andere aansluiting meedraait. Gebruik liever geen waterpomptang op het messing. De bekken kunnen de wartelmoer beschadigen en geven minder controle tijdens het aandraaien.

Messing knelfitting monteren

Een messing knelfitting monteren is eenvoudig wanneer je de juiste werkwijze volgt. Door de buis netjes af te korten, te ontbramen en de fitting correct aan te draaien, ontstaat een sterke en waterdichte verbinding zonder te solderen of te persen.

Stap 1 – Buis op lengte afkorten

Kort de koperen buis altijd haaks af met een pijpsnijder. Een rechte snede zorgt ervoor dat de buis volledig in de knelfitting past en de knelring gelijkmatig kan afdichten.

Stap 2 – Buis ontbramen

Verwijder de bramen aan de binnen- en buitenzijde van de buis met een ontbramer of fijne vijl. Hierdoor schuift de knelring soepel over de buis en voorkom je beschadigingen tijdens de montage.

Stap 3 – Wartelmoer en knelring plaatsen

Schuif eerst de wartelmoer over de buis en plaats daarna de knelring. Controleer of beide onderdelen recht op de buis zitten en of de knelring niet beschadigd of vervormd is.

Stap 4 – Buis volledig insteken

Steek de buis volledig in het fittinghuis totdat deze de interne aanslag bereikt. Houd de buis tijdens het vastdraaien op zijn plaats, zodat deze niet gedeeltelijk uit de fitting schuift.

Stap 5 – Wartelmoer aandraaien

Draai de wartelmoer eerst met de hand op het fittinghuis. Houd daarna het fittinghuis met één passende sleutel tegen en draai de wartelmoer met een tweede sleutel verder vast.

Draai de wartelmoer stevig aan, maar gebruik geen overmatige kracht. Bij het aandraaien vervormt de knelring licht en klemt deze zich rondom de buis. Hierdoor ontstaat de afdichting.

Stap 6 – Controleer de verbinding

Open de watertoevoer of vul de installatie en controleer de aansluiting zorgvuldig op lekkage. Inspecteer de verbinding rondom de wartelmoer en maak de fitting eventueel eerst droog met een doek.

Blijft de verbinding droog, dan is de messing knelfitting correct gemonteerd. Ontstaat er toch een kleine lekkage, draai de wartelmoer dan voorzichtig een klein stukje verder aan en controleer de aansluiting opnieuw.

Knelfitting demonteren

Een messing knelfitting kan meestal worden losgenomen zonder de complete leiding te vervangen. Houd er wel rekening mee dat de knelring zich tijdens de montage in de buis vastklemt en daardoor niet altijd eenvoudig kan worden hergebruikt.

Werk rustig en ondersteun de leiding tijdens het losdraaien. Zo voorkom je dat de buis verdraait, beschadigt of spanning op een andere aansluiting veroorzaakt.

Knelring van een buis verwijderen

Na het demonteren van een messing knelfitting blijft de knelring vaak stevig op de koperen buis vastzitten. Tijdens het aandraaien vervormt de knelring zich en klemt deze zich in de buis vast. Hierdoor kun je de ring meestal niet eenvoudig met de hand verwijderen.

Afhankelijk van de situatie kun je de knelring verwijderen met speciaal gereedschap of door een klein stukje van de buis af te korten. Gebruik geen overmatige kracht om beschadiging van de buis te voorkomen.

Stap 1 – Controleer de knelring

Controleer eerst of de knelring daadwerkelijk vastzit. Soms kun je de ring nog iets verschuiven, maar meestal zit deze stevig in het koper geklemd.

Stap 2 – Gebruik een knelringtrekker

Een knelringtrekker is de veiligste manier om een vastzittende knelring te verwijderen. Het gereedschap trekt de ring van de buis zonder het koper te beschadigen.

Stap 3 – Kort de buis eventueel af

Lukt het verwijderen niet of is de knelring beschadigd, dan kun je de buis net achter de knelring recht afkorten met een pijpsnijder. Hiermee creëer je weer een schoon uiteinde voor een nieuwe verbinding.

Stap 4 – Ontbraam de buis

Wanneer de buis is ingekort, verwijder je eerst de bramen aan de binnen- en buitenzijde. Hierdoor kan de nieuwe knelring probleemloos over de buis worden geschoven.

Stap 5 – Controleer de buis

Controleer of de buis rond, schoon en onbeschadigd is. Krassen, deuken of vervormingen kunnen ervoor zorgen dat een nieuwe knelfitting niet goed afdicht.

Stap 6 – Monteer een nieuwe knelring

Gebruik bij voorkeur een nieuwe knelring wanneer je de verbinding opnieuw monteert. Een nieuwe ring zorgt voor een betrouwbare afdichting en verkleint de kans op lekkage.

Waarom lekt een knelfitting?

Een messing knelfitting hoort na correcte montage volledig waterdicht te zijn. Ontstaat er toch een lekkage, dan is dit vrijwel altijd het gevolg van een onjuiste montage, een beschadigde buis of versleten onderdelen. Controleer daarom stap voor stap waar de oorzaak zit voordat je de fitting verder aandraait.

1. De buis is niet recht afgezaagd

Wanneer de buis scheef is afgezaagd, sluit deze niet volledig aan tegen de aanslag in de knelfitting. Hierdoor kan de knelring de buis niet gelijkmatig afdichten.

2. De buis is niet ontbraamd

Bramen kunnen de knelring beschadigen of ervoor zorgen dat de buis niet volledig in de fitting schuift. Ontbraam daarom altijd de binnen- en buitenzijde van de buis.

3. De buis zit niet volledig in de fitting

Controleer of de buis volledig tegen de aanslag in het fittinghuis zit voordat je de wartelmoer vastdraait. Een gedeeltelijk ingestoken buis veroorzaakt vaak lekkage.

4. De knelring zit niet goed

Een scheef geplaatste of beschadigde knelring kan de buis niet goed afdichten. Controleer of de ring recht op de buis zit en vervang deze bij twijfel.

5. De wartelmoer is niet voldoende aangedraaid

Draai de wartelmoer stevig aan met twee passende steeksleutels. Gebruik voldoende kracht, maar voorkom overmatig aandraaien waardoor de fitting of de schroefdraad kan beschadigen.

6. Beschadigde onderdelen

Controleer de buis, wartelmoer, knelring en het fittinghuis op krassen, deuken of beschadigde schroefdraad. Vervang beschadigde onderdelen voordat je de verbinding opnieuw monteert.

7. Oude knelring opnieuw gebruikt

Een knelring vervormt tijdens het aandraaien en is bedoeld voor één correcte montage. Bij een nieuwe aansluiting is het verstandig om een nieuwe knelring te gebruiken. Zo verklein je de kans op lekkage aanzienlijk.

Veelgemaakte montagefouten

Een messing knelfitting is eenvoudig te monteren, maar kleine fouten kunnen ervoor zorgen dat de verbinding gaat lekken of minder betrouwbaar wordt. Hieronder vind je de meest voorkomende montagefouten en hoe je deze voorkomt.

1. Scheef afgezaagde buis

Een scheef afgezaagde buis sluit niet goed aan in de knelfitting. Hierdoor wordt de knelring ongelijk belast en kan lekkage ontstaan.

2. Niet ontbraamd

Bramen kunnen de knelring beschadigen en voorkomen dat de buis volledig in de fitting schuift.

3. Wartelmoer verkeerd om geplaatst

Controleer altijd de juiste montagevolgorde. De wartelmoer moet vóór de knelring over de buis worden geschoven.

4. Knelring zit scheef

Een scheef geplaatste knelring sluit niet gelijkmatig rondom de buis af en vergroot de kans op lekkage.

5. Buis niet volledig ingestoken

De buis moet volledig tegen de aanslag van de fitting zitten voordat je de wartelmoer vastdraait.

6. Te strak aandraaien

Meer kracht betekent niet automatisch een betere afdichting. Overmatig aandraaien kan de knelring, de wartelmoer of zelfs de buis beschadigen.

7. Oude knelring opnieuw gebruiken

Een gebruikte knelring is al vervormd. Gebruik bij voorkeur een nieuwe knelring wanneer je de verbinding opnieuw monteert. Dat zorgt voor de meest betrouwbare afdichting.

Gerelateerde artikelen

Wil je meer weten over messing knelfittingen of andere installatiematerialen? Hieronder vind je een aantal handige kennisbankartikelen die je verder helpen bij de juiste keuze, montage en het oplossen van veelvoorkomende problemen.